Chương 2

Muôn tâu Hoàng Đế Bệ Hạ,

Việc Tây tiến vốn là cái sở nguyện từ lâu của Liệt Thánh. Nay, nhờ hồng phúc của Bệ hạ, trăm họ đương lúc thái bình, nước giàu dân mạnh. Vậy không còn dịp nào hơn dịp này, Triều đình nên ra quân thôn tính Xiêm La, một là để mở rộng bờ cõi, hai là để ngăn ngừa và trừ tiệt những sự quấy rối ngoài ven do cái lũ người man mọi phản trắc kia đi.

Hạ thần mong ân giữ trọng trách ngoài biên cương, đã cho dò xét nội tình của Xiêm La và đã dự bị một cuộc xâm lược mà cái kết quả, thần dám, ngay từ bây giờ, cam đoan sẽ hết sức tươi tốt.

Hạ thần xin đem đầu hạ thần ra mà ký tờ quân trạng, quyết chỉ đánh một trận là thành công. Hạ thần đã sai đắp sẵn một con đường. từ Gia Định sang Xiêm, đã chứa cỏ tích lương, thao luyện sĩ tốt đâu vào đấy cả, và chỉ còn ngửa trông chiếu chỉ của Bệ hạ ban xuống là tức thi hành.

Một dịp trăm năm mới có, hạ thần kính xin Bệ hạ đừng bỏ lỡ mất mà sau này hối tiếc không kịp.

Thần: Tả Quân Thống Chế kiêm nhiểp Gia Định Tổng Trấn sự vụ.

LÊ VĂN DUYỆT bái

Các cơ mật đại thần chuyền tay nhau tờ phiếu tấu và vị nào cũng đọc một cách kỹ lưỡng với cái vẻ trầm ngâm.

Nguyễn Triều Hoàng Đế hỏi:

- Ý kiến của Tả Quân, các khanh nghĩ sao?

Vị nào thành tâm vì nước thì đều tán thành một cách hăm hở. Nhưng đây là số ít. Phần nhiều đều hiểu rõ cái ý ngờ vực của Triều đình, vội kiếm lời dèm báng:

- Tâu Bệ hạ, Tả Quân Lê Văn Duyệt cậy mình công lớn, lên mặt kiêu căng, thường hay tỏ ý chuyên quyền, nói lời khinh mạn, thực không còn ra thể thống gì gữa. Nay va lại muốn ép vua gây hận với lân bang, được ra cũng không vẻ vang gì, nhỡ thua một cái thì thực là vừa thiệt người, thiệt của, lại mang tiếng với thiên hạ là khác.

Một vị nữa tâu:

- Việc đánh Xiêm La này chẳng qua chỉ là quỷ kế của Duyệt. Va chắc rõ cái ý Triều đình không dung nên đặt truyện để dò thái độ. Nếu nhà vua không cho, va tất vin vào cớ ấy mà làm ngang.

- Phỏng thử Triều đình ưng cho va đánh lấy nước Xiêm và sự xâm lược ấy có kết quả hoàn toàn chăng nữa thì sau sẽ ra sao? Biết đâu Lê chẳng chiếm cứ một phương, lập riêng Triều đình một cõi, bấy giờ dù Triều đình có muốn trị va nữa tưởng cũng khó lòng…

- Cái ý làm phản của Lê Văn Duyệt đã rõ ràng lắm. Kẻ tả hữu va ai còn không biết hàng ngày va thường sưng cô sưng quả, tự tiện chiếm đoạt cách thức của đế vương…

Những câu này phần nhiều là do lòng ghét ghen, hoặc do sự muốn đua nịnh cái ý người trên cả. Nhưng tất cả đã có môt hiệu lực đúng như lòng mong mỏi của những kẻ vu cáo.

Vua Nguyễn nghe bọn Đại thần bản ra tán vào, lòng càng thêm ngờ vực và ghét bỏ Lê Văn Duyệt. Ngài lặng im một lát, đoạn nhìn khắp cử tọa và hỏi:

- Như vậy, theo ý chư khanh, Trẫm nên xử trí cách nào?

Một ông, hăng hái nhất về sự ôm chân kẻ mạnh thế, đứng dậy tâu:

- Bệ hạ cứ hạ chỉ ngăn hẳn việc đánh Xiêm đi, một mặt cho quan vào Gia Định triệu Lê Văn Duyệt về Triều…

Vua phán:

- Làm thế e Duyệt công phẫn mà sinh biến ngay chăng.

Mấy ông khác nham hiểm hơn:

- Phải, nếu làm thế, Duyệt tất sinh biến ngay tức khắc và Triều đình lại phải một phen nhọc lòng dùng đến binh sĩ.

- Vậy thì làm cách nào?

Bệ hạ hãy giáng chiếu úy lạo Lê Văn Duyệt, đại ý nói Triều đình rất tán thành ý kiến của va. Ngặt vì hiện nay, việc bình định vừa xong, dân gian chưa kịp thở, nếu Triều đình lại dụng đến việc binh, e dân tình xôn xao oán vọng. Bởi thế, nên việc đánh Xiêm hoãn trong ít lâu.

Nguyễn Hoàng Đế lắc đầu:

- Làm thế chưa đủ.

Một vị lão thần khúm núm quỳ tâu:

- Tâu Bệ hạ, làm thế là phải lắm, miễn rằng một mặt Bệ hạ giáng chỉ gọi Lê Văn Duyệt về triều bệ kiến, nói vì lâu ngày vua tôi xa nhau, Bệ hạ lấy làm nhớ vị Khai quốc công thần. Nếu va về tức là va lòng ngay, hoặc còn sợ phép nước Bệ hạ hãy lưu va tại Triều để tránh mọi mối lo về sau.

- Ngộ va sinh nghi không về nữa?

- Nếu thế, sự phản bội của va sẽ rõ rệt trước tai mắt thiên hạ. Nhà vua có thể sai làm tội va một cách đường hoàng. Và thiên hạ sẽ không ai dám theo va nữa, bởi lúc ấy dù va có hành động gì thì danh cũng không chánh mà ngôn cũng không thuận chút nào nữa vậy.

Nguyễn Hoàng Đế gật đầu:

- Ấy thực là diệu kế!

Lập tức, Nguyễn Hoàng Đế thân tự thảo dụ, vời Tả Quân Lê Văn Duyệt về kinh bệ kiến:

Hiền Khanh.

Việc thôn tính Xiêm La mà Hiền khanh vừa tâu lên, Trẫm rất lấy làm phải. Ngặt vì thiên hạ vừa bình định, trăm họ vừa được hưởng thái bình mà nay lại dở đến can qua, e lòng người lo sợ chăng.

Vậy thì lòng trung quân ái quốc của Hiền Khanh, Trẫm biết vậy là đủ. Ta hãy chờ dịp khác thuận tiện hơn.

Hiện nay, Trẫm ngồi nhàn trong thâm cung ngày đêm nhớ các Khanh là những bậc Khai quốc công thần của nhà nước, đã từng bao phen nằm gai nếm mật để phò tá đức Thế Tổ Cao Hoàng Đế.

Trẫm nghĩ rằng lúc gian nan tôi chúa đã có nhau thì khi an lạc, quần thần cũng nên đồng hưởng. Vậy Khanh tiếp được tờ dụ này, nên tức khắc về Kinh để Trẫm thỏa lòng mong mỏi.

KHÂM TAI

Viết xong, vua đưa quần thần xem một lượt, đoạn vuốt râu cười mà phán rằng:

- Như thế này mới thực là tờ chỉ buộc chân voi, kẻ yêm hoạn kia khó lòng mà tìm cớ thoái thác được. Để khi hắn về đây, Trẫm sẽ liệu cho hắn. Nhất định là hắn sẽ phải lưu tại Triều Đình. Chức vụ Tổng trấn lục tỉnh Nam Kỳ sẽ do người khác đảm nhận. Kẻ phản thần đành bó tay chết già ở xó kinh đô nầy, không còn hòng thi thố gì được nữa. Về phần Trẫm sẽ tránh được cái tiếng bạc đãi công thần. Thực là hai đường công tư cùng toàn vẹn, các khanh nghĩ sao?

Bọn đại thần cùng đứng dậy chắp tay:

- Bệ hạ thực là bậc minh quân thánh chúa, trí nhân gồm đủ, cho dẫu thần minh cũng khó lòng lường được!