Chương 10

Khiêm là bạn cùng lớp với tôi. Ngay từ buổi đầu được nhận vào trường Y, tôi đã chú ý đến nó. Tôi kém Khiêm chỉ độ vài ba tuổi, và một khi đã học cùng lớp, chúng tôi rất có thể chơi với nhau một cách bình đẳng. Tuy vậy, tôi vẫn bị một cái gì nó giữ tôi lại, mỗi lần tôi muốn gần Khiêm. Có lẽ về tuổi, và các sở thích, về tài học, về từng trải, Khiêm đã chẳng còn là một người bạn cho tôi nữa. Tôi lại yên trí rằng chính Khiêm tự biết hắn hơn tôi và rất lên mặt về chỗ ấy. Lòng tự ái của tôi thành ra như bị một cái dầm lim, mà Khiêm chỉ hơi chạm phải, tôi đã thấy đau nhói. Luôn luôn Khiêm chạm phải lòng tự ái của tôi: trong giờ chơi, trong lúc học, trong các cuộc cãi nhau, choảng nhau, trong cả từ cách đứng, dáng đi... Tôi thù ghét nó và đau khổ một cách vu vơ. Hễ có dịp là y như tôi nói xấu nó; nhưng, cùng một lúc, tôi lại hay nghĩ đến nó, hay thóc mách theo dõi từng cử chỉ nhỏ mọn của nó. Tôi đã thuộc lòng cả những tiếng Khiêm hay dùng trong khi nói chuyện, những biệt hiệu Khiêm đã đặt rất tài tình cho các giáo sư và các bạn đồng học. Tôi sẽ bắt chước đúng cái cách Khiêm giắt điếu thuốc lá vào góc mép hoặc đội cái mũ nghiêng hẳn về một bên đầu, cái vẻ cành cao giễu cợt của Khiêm, khi hắn nghe ai náo nức ca tụng bất cứ một cái gì, phải, tôi sẽ làm như cái bóng của Khiêm, nếu tôi không bị chúng bạn chê cười, nhất là sẽ bị chính hắn khinh thường. Tôi không biết mình đã dùng cách nào để biết tỉ mỉ về gia đình Khiêm, biết rằng ông bố Khiêm là một viên khán hộ đã có tuổi, nghiện hút, quảng giao và ích kỷ, rằng Khiêm có một em trai và cả nhà chỉ quý trọng thằng em ấy, còn thì ghét bỏ Khiêm quá một đứa con khác máu, rằng bị không khí gia đình ép nặng, Khiêm, cũng như tôi, đã chỉ thấy dễ thở và vui thú ở ngoài đường, đã chơi bời a dua chúng bạn mà lêu lổng, mà biết đủ các trò ma. Nhờ sự huấn luyện của hè phố, Khiêm đã không có cái thành kiến mà bao đứa khác đã có, Khiêm đã tập quen nhìn cuộc đời theo cái phương diện thiết thực. Những ý tưởng của Khiêm, cách Khiêm phán đoán, kết luận về người ta cũng như về sự vật đều chẻ hoe như hai với hai là bốn, bởi đều căn cứ ở thực tại. Khiêm thường tuyên bố bằng cái giọng đanh thép đến tàn nhẫn: "Cuộc đời, đối với tao, cũng ví như một cuộc đi câu, may ra thì được một mẻ sộp, không may ra thì đành vác cần không về mà nhịn đói. Những đứa dại đều là cơm áo của tao cả". Ai tỏ ý hoảng về chỗ Khiêm nghịch quá, vong mệnh quá, Khiêm chỉ tủm tỉm cười và so sánh: "- Tôi vẫn chưa bằng Tú Xuất! Chơi đến như Tú Xuất mới thực là thiên hạ vô địch...". Trong các bạn chơi của Khiêm, người ta thấy đủ mặt anh hùng của các ngõ hẻm Hà Thành: Mãng Xà Vương, Kim Ngột Truật, Tête de Loup, Yeux d'Aigle... Không cái hộp đêm nào Khiêm không biết. Khiêm đã tự xưng là Thổ Công xóm Trụy Lạc. Chẳng một trinh nào dính túi, Khiêm cũng rủ bạn đi hát để rồi chuồn nhẹ cho bạn nằm valise. Khiêm vào hiệu ăn gọi bừa các món đắt tiền rồi thông lưng với bọn bồi để chỉ trả một phần năm số tiền đáng lẽ phải trả.

Tôi gờm Khiêm như người gờm một vật lạ, nhưng tôi vẫn cảm thấy ở tận đêm tối của lòng tôi một cái gì, một sức ma quái nó đẩy tôi lại bên mình Khiêm. Và đến buổi tối hôm nay, con đường riêng của mỗi đứa trong hai chúng tôi đã hết xa nhau, đã chập hẳn làm một. Sự ấy, tôi thực không đợi chờ, dù tôi vẫn tin sẽ xảy tới. Khiêm đã bước hẳn vào cuộc đời tôi. Từ nay, Khiêm sẽ có một ảnh hưởng lớn trên tâm hồn tôi. Với Khiêm, tôi sẽ không là tôi từ nay về trước nữa. Và cuộc đổi thay ghê gớm đã âm thầm diễn ra, trong bóng tối một rạp ciné, trước một cuốn phim tình cảm động...